Terug naar Tijdsbeeld       Terug naar Jan Rotgers  
 
T i j d s b e e l d
(Klik op foto voor vergroting)
 

Oude gebruiken in Westerwolde

In een oeroud gebied als Westerwolde hadden oude gebruiken een lang leven !  
 
 
De vermoedelijk 13e eeuwse kerk van Vlagtwedde met een uit de 16e eeuw daterend koor  
 
 
 
 
Godsdienstige gebruiken en plechtigheden werden er in ere gehouden, en wie ermee brak werd niet voor 'vol ' aangezien en gewantrouwd.
Kerkbezoek was vast gebruik. Als praktische reden gold voor velen de ' kondigingen' (proclamaties) na afloop van de dienst betreffende overheidsbesluiten, verkopingen, boeldagen, vermissingen (van vee b.v.) enz. Voor elke kondiging kreeg de predikant of schoolmeester (voorzanger) enkele stuivers.

Geboorte
Na de doop werd een 'doopmaal' aangeboden aan verzamelde familieleden, buren en kennisssen. Vanwege de overvloedig beschikbaar gestelde alcoholica werden deze doopmalen 'kindelbieren' genoemd. In Westerwolde heetten ze 't geven van de Brije'. Bij ordonnantie uit 1721 werden deze 'Kindelbieren of GasterieŽn' verboden en beboet met É25,-

Kniezetting.
Dit was een oud ritueel, dat terugging tot diep in de Middeleeuwen. Hierbij erkende de man het pasgeboren kind door het op de knie te zetten.

Huwelijk
Voor de kerkelijke bevestiging was er een oud gebruik, dat door sommige predikanten als 'heidens' betiteld werd, maar dat in Westerwolde lang door de vingers werd gezien: De bruidegom ging zijn bruid ophalen te paard, vergezeld van een 'sweerddrager'. Die droeg een sabel aan zijn zijde, waarmee hij na aankomst bij de kerk driemaal op de kerkdeur sloeg. Bij overspel zou ze Ė zo was de boodschap Ė met het 'sweerd' bestraft mogen worden.

Leedbier
Dit was een begrafenismaal, waarbij ook veel bier werd gedronken. Ook dit werd beboet met boetes, 'breucken' genoemd. Deze 'breucken' werden al spoedig op de koop toe genomen en betaald als een soort afkoopsom.  
 
 


Muziek: "A Tale of Distant Land" van Schumann